Vanbandhu Tractor Yojana 2026-27 : આદિજાતિ ખેડૂતોને ટ્રેક્ટર ખરીદી માટે મળે છે 1 લાખ સુધીની સહાય, જાણો અરજી પ્રક્રિયા
By Chhelli Jagir
September 10, 2026
પાત્ર ખેડૂતોને ટ્રેક્ટરની કિંમતના 25 ટકા અથવા મહત્તમ 1 લાખ રૂપિયા, બેમાંથી જે ઓછું હોય તે રકમ સુધી સહાય મળવાપાત્ર છે. ટ્રેક્ટરની પાત્રતા અને અન્ય શરતો યોજના માર્ગદર્શિકા મુજબ લાગુ પડે છે.
Vanbandhu Tractor Yojana 2026-27: ગુજરાતમાં ખેતી માટે ટ્રેક્ટર જેવા કૃષિ યાંત્રિક સાધનોનો ઉપયોગ વધ્યો છે. જોકે ટ્રેક્ટર ખરીદવા માટે મોટું મૂડીરોકાણ જરૂરી હોવાથી ઘણા ખેડૂતો માટે તેની ખરીદી સરળ નથી. ખાસ કરીને આદિજાતિ વિસ્તારમાં ખેતી કરતા ખેડૂતોને ધ્યાનમાં રાખીને ગુજરાત સરકારની વનબંધુ ટ્રેક્ટર યોજના હેઠળ ટ્રેક્ટર ખરીદી માટે નાણાકીય સહાય આપવામાં આવે છે.
આ યોજના કૃષિ યાંત્રિકીકરણ સાથે જોડાયેલી સહાય તરીકે અમલમાં છે. તાજેતરમાં ઉપલબ્ધ માહિતી મુજબ 2026-27 માટે પાત્ર ખેડૂતોને ટ્રેક્ટરની કિંમતના 25 ટકા અથવા મહત્તમ 1 લાખ રૂપિયા, બેમાંથી જે ઓછું હોય તે રકમ સુધી સહાય મળવાપાત્ર છે. ટ્રેક્ટરની પાત્રતા અને અન્ય શરતો યોજના માર્ગદર્શિકા મુજબ લાગુ પડે છે.
Vanbandhu Tractor Yojana 2026-27 : વનબંધુ ટ્રેક્ટર યોજના શું છે?
વનબંધુ ટ્રેક્ટર યોજના ગુજરાતના આદિજાતિ વિસ્તારોમાં ખેતી કરતા પાત્ર ખેડૂતોને ટ્રેક્ટર ખરીદી માટે સહાય પૂરી પાડવા માટે અમલમાં મૂકવામાં આવેલી યોજના છે. ગુજરાત આદિજાતિ વિકાસ સંબંધિત સરકારી માળખામાં વનબંધુ કલ્યાણ યોજનાઓનો સમાવેશ થાય છે, જ્યારે કૃષિ વિભાગની યોજનાઓમાં ટ્રેક્ટર સહાય માટે અલગ જોગવાઈઓ પણ જોવા મળે છે.
આ યોજનાનો મુખ્ય હેતુ પાત્ર ખેડૂતો માટે ખેતીમાં મશીનરીનો ઉપયોગ સરળ બનાવવાનો છે. ટ્રેક્ટરનો ઉપયોગ ખેડાણ, જમીન તૈયાર કરવી, વાવણી પૂર્વેની કામગીરી, ટ્રોલી દ્વારા ખેત પેદાશનું પરિવહન સહિતની વિવિધ કામગીરીમાં થઈ શકે છે.
Vanbandhu Tractor Subsidy : કેટલી સહાય મળશે?
2026-27 માટે ઉપલબ્ધ માહિતી અનુસાર વનબંધુ ટ્રેક્ટર યોજના હેઠળ ટ્રેક્ટરની કિંમતના 25 ટકા અથવા મહત્તમ 1,00,000 રૂપિયા, બેમાંથી જે ઓછું હોય તે સહાય મળવાપાત્ર છે. ઉદાહરણ તરીકે, જો પાત્ર ટ્રેક્ટરની માન્ય કિંમત 3 લાખ રૂપિયા હોય તો 25 ટકા પ્રમાણે 75,000 રૂપિયા સહાય બને છે. જ્યારે 4 લાખ રૂપિયાની કિંમત હોય તો 25 ટકા પ્રમાણે 1 લાખ રૂપિયા સહાય બને છે.
આથી દરેક અરજદારને ફરજિયાત રીતે 1 લાખ રૂપિયા મળશે એવું માનવું યોગ્ય નથી. અંતિમ સહાય પાત્રતા, ટ્રેક્ટરની માન્ય કિંમત અને લાગુ પડતી યોજના માર્ગદર્શિકા પ્રમાણે નક્કી થશે.
Tractor Subsidy Gujarat : કયા ટ્રેક્ટર માટે સહાય?
હાલની ઉપલબ્ધ માહિતીમાં આ યોજના માટે 20 PTO HPથી વધુ અને 60 PTO HP સુધીના ટ્રેક્ટરનો ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો છે. તેથી અરજી કરતા પહેલાં ખેડૂતે પસંદ કરેલા ટ્રેક્ટરનું PTO HP અને યોજના હેઠળ તેની પાત્રતા ચોક્કસ ચકાસવી જરૂરી છે.
Vanbandhu Tractor Yojana Eligibility : કોણ અરજી કરી શકે?
વનબંધુ ટ્રેક્ટર યોજના મુખ્યત્વે પાત્ર આદિજાતિ ખેડૂતો માટે છે. ગુજરાત આદિજાતિ વિકાસ કોર્પોરેશન અને આદિજાતિ વિકાસ વિભાગની યોજનાઓમાં અનુસૂચિત જનજાતિ લાભાર્થીઓ માટે વિવિધ કૃષિ અને સ્વરોજગાર આધારિત યોજનાઓ અમલમાં છે.
અરજી કરતા પહેલાં ખેડૂતે પોતાની આદિજાતિ/ST પાત્રતા, ખેતીની જમીન, જમીનના રેકોર્ડ અને અન્ય યોજનાકીય શરતો પૂર્ણ થાય છે કે નહીં તે તપાસવું જરૂરી છે.
Vanbandhu Tractor Scheme : જરૂરી દસ્તાવેજો
અરજી પ્રક્રિયામાં સામાન્ય રીતે નીચેના દસ્તાવેજોની જરૂર પડી શકે છે:
આધાર કાર્ડ
7/12 ઉતારો
8-A ઉતારો
આદિજાતિ/ST પ્રમાણપત્ર
બેંક પાસબુકની નકલ
આધાર સાથે જોડાયેલ મોબાઇલ નંબર
ખેતીની જમીન સંબંધિત વિગતો
ટ્રેક્ટર સંબંધિત ક્વોટેશન અથવા અન્ય જરૂરી દસ્તાવેજો
પાસપોર્ટ સાઇઝનો ફોટો, જો માંગવામાં આવે તો
દસ્તાવેજોની ચોક્કસ યાદી અરજી સમયે ઉપલબ્ધ સત્તાવાર માર્ગદર્શિકા પ્રમાણે ચકાસવી જોઈએ. વિવિધ માહિતી સ્ત્રોતોમાં 7/12, 8-A, જાતિનો દાખલો અને બેંક વિગતો જેવા દસ્તાવેજોનો ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો છે.
i-Khedut Tractor Subsidy : અરજી ક્યાંથી કરવી?
ગુજરાતમાં કૃષિ વિભાગની વિવિધ સહાય યોજનાઓ માટે i-Khedut Portalનો ઉપયોગ કરવામાં આવે છે. વનબંધુ ટ્રેક્ટર યોજનાની અરજી માટે પોર્ટલ પર યોજના ઉપલબ્ધ હોય ત્યારે ખેડૂત ઓનલાઈન અરજી કરી શકે છે.
અરજી કરતા પહેલાં પોર્ટલ પર યોજના ચાલુ છે કે નહીં, અરજીની અંતિમ તારીખ, કેટેગરી, ટ્રેક્ટરની HP મર્યાદા અને જરૂરી દસ્તાવેજોની નવીનતમ વિગતો ચકાસવી મહત્વપૂર્ણ છે.
Vanbandhu Tractor Yojana Apply Online : ઓનલાઈન અરજી કેવી રીતે કરવી?
વનબંધુ ટ્રેક્ટર યોજનાની ઓનલાઈન અરજી માટે સામાન્ય રીતે નીચે મુજબની પ્રક્રિયા અનુસરવી પડે છે:
i-Khedut Portal પર જાઓ.
કૃષિ વિભાગ હેઠળની યોજનાઓ પસંદ કરો.
ટ્રેક્ટર સહાય/વનબંધુ ટ્રેક્ટર યોજના શોધો.
લાભાર્થી તરીકે જરૂરી વિગતો દાખલ કરો.
જમીન અને ખેડૂતની વિગતો ભરો.
ટ્રેક્ટરની જરૂરી વિગતો અને પાત્રતા સંબંધિત માહિતી દાખલ કરો.
માંગવામાં આવેલા દસ્તાવેજો અપલોડ કરો.
અરજી સબમિટ કરો.
મળેલ અરજી નંબર અથવા પ્રિન્ટ સાચવી રાખો.
ત્યારબાદ અરજીની ચકાસણી અને મંજૂરીની પ્રક્રિયા પૂર્ણ થાય છે.
કૃષિ વિભાગની સત્તાવાર વેબસાઇટ પર યોજનાઓ, GR, પરિપત્રો અને અન્ય સત્તાવાર માહિતી માટે અલગ વિભાગ ઉપલબ્ધ છે.
Tractor Subsidy Application : અરજી બાદ શું થાય?
ઓનલાઈન અરજી કર્યા બાદ સંબંધિત વિભાગ દ્વારા અરજદારની પાત્રતા અને દસ્તાવેજોની ચકાસણી કરવામાં આવે છે. જરૂરી જણાય તો જમીન અથવા અન્ય વિગતોની ચકાસણી પણ થઈ શકે છે.
મંજૂરી મળ્યા બાદ યોજના હેઠળની સહાયની પ્રક્રિયા સરકારના નિયમો પ્રમાણે કરવામાં આવે છે. તેથી અરજી કરી એટલે તરત જ સહાય મંજૂર થઈ જશે એવું માનવું નહીં. લાભ માટે તમામ પાત્રતા અને યોજનાની શરતો પૂર્ણ કરવી જરૂરી છે.
Vanbandhu Tractor Yojana 2026 : ખેડૂતો માટે મહત્વની બાબતો
વનબંધુ ટ્રેક્ટર યોજના હેઠળ અરજી કરતી વખતે ખેડૂતે ખાસ કરીને ટ્રેક્ટરની PTO HP મર્યાદા ચકાસવી જોઈએ. હાલની ઉપલબ્ધ માહિતી મુજબ 20 PTO HPથી વધુ અને 60 PTO HP સુધીના ટ્રેક્ટર માટે સહાયનો ઉલ્લેખ છે.
સાથે જ 25 ટકા અથવા મહત્તમ 1 લાખ રૂપિયાની સહાયમાંથી કઈ રકમ લાગુ પડે છે તે સમજવું જરૂરી છે. ઉદાહરણ તરીકે 2.5 લાખ રૂપિયાના પાત્ર ટ્રેક્ટર પર 25 ટકા પ્રમાણે 62,500 રૂપિયા થાય, જ્યારે 5 લાખ રૂપિયાના ટ્રેક્ટર પર 25 ટકા 1.25 લાખ થાય પરંતુ મહત્તમ મર્યાદા 1 લાખ હોવાથી સહાય 1 લાખ રૂપિયા સુધી મર્યાદિત રહેશે.
ખેડૂતે ટ્રેક્ટર ખરીદતા પહેલાં અરજીની મંજૂરી, પસંદ કરેલા મોડલની પાત્રતા અને ખરીદી અંગેની શરતો જાણી લેવી જોઈએ. જો યોજના હેઠળ પૂર્વ મંજૂરી જરૂરી હોય તો મંજૂરી પહેલાં ટ્રેક્ટર ખરીદી કરવાથી સહાય પર અસર થઈ શકે છે.
Vanbandhu Tractor Yojana Gujarat : યોજના અંગે ધ્યાનમાં રાખવાની બાબતો
વનબંધુ ટ્રેક્ટર યોજના આદિજાતિ ખેડૂતો માટેની યોજના હોવાથી તમામ ખેડૂતોને આ યોજનાનો લાભ મળતો નથી. અરજી કરતા પહેલાં પોતાની કેટેગરી અને અન્ય પાત્રતા તપાસવી જરૂરી છે.
સહાયની રકમ, ટ્રેક્ટરની HP મર્યાદા, અરજીની તારીખો, બજેટ અને અન્ય શરતો સરકાર દ્વારા સમયાંતરે બદલાઈ શકે છે. તેથી સોશિયલ મીડિયા પર ફરતી માહિતીના આધારે અરજી કરવાને બદલે i-Khedut Portal તથા કૃષિ વિભાગની સત્તાવાર માહિતી ચકાસવી વધુ યોગ્ય છે. ગુજરાત કૃષિ વિભાગની વેબસાઇટ પર યોજનાઓ, GR, નોટિફિકેશન અને પરિપત્રો માટે સત્તાવાર વિભાગ ઉપલબ્ધ છે.
વનબંધુ ટ્રેક્ટર યોજના હેઠળ પાત્ર આદિજાતિ ખેડૂતને ટ્રેક્ટર ખરીદીના ખર્ચમાં નાણાકીય મદદ મળી શકે છે. 2026-27 માટે ઉપલબ્ધ માહિતી પ્રમાણે સહાય 25 ટકા અથવા મહત્તમ 1 લાખ રૂપિયા, બેમાંથી જે ઓછું હોય તે છે. જોકે અરજી કરતા પહેલાં તે વર્ષ માટેની સત્તાવાર માર્ગદર્શિકા અને i-Khedut પર દર્શાવેલી શરતો અવશ્ય ચકાસવી જોઈએ.